De Kruistochten
De kruistochten waren oorlogen die door christelijk Europa werden georganiseerd om het Heilige Land Palestina - en met name Jeruzalem - te ‘bevrijden’ van de moslims die daar al sinds de 7e eeuw de macht uitoefenden.

Dat was eeuwenlang geen probleem geweest aangezien de moslims christelijke pelgrims uit Europa wel toestonden om de heilige plaatsen Jeruzalem, Nazareth en Bethlehem te bezoeken. Dat veranderde echter in de 11e eeuw toen de Christenen werden verbannen uit Jeruzalem en de christelijke pelgrimages werden verboden door de Turkse Seldjoeken, die daar inmiddels aan de macht waren.

Om de oprukkende Seldjoeken het hoofd te kunnen bieden riep de Bijzantijnse keizer Alexius I de hulp in van Paus Urbanus II. Urbanus accepteerde die uitnodiging, maar vanuit andere motieven: hij hoopte Jeruzalem te kunnen bevrijden én de westerse en oosterse kerk opnieuw te kunnen verenigingen onder zijn gezag (wat niet meer geval was sinds het Grote Schisma van 1054).

In 1095 hield hij in de bekende abdij van Cluny een vurig betoog en riep hij de christelijke gelovigen op tot de Eerste Kruistocht. Zijn oproep vond breed gehoor, onder andere omdat hij alle deelnemers een volle aflaat, vrijstelling van belasting, kwijtschelding van schulden en bescherming van de kerk tijdens de kruistocht beloofde.

De kruistocht werd een succes: Jeruzalem werd in 1099 veroverd. Een kleine eeuw later maakten de moslims onder hun beroemde leider Saladin echter alle veroveringen weer ongedaan, waarop Paus Clemens III prompt opriep tot een nieuwe kruistocht. Deze kruistocht stond onder leiding van de Engelse koning Richard Leeuwenhart, de Duitse keizer Frederik Barbarossa en de Franse koning Filips II. De kruistocht liep uit op een mislukking, maar de kruisvaarders kregen wel voor elkaar van Saladin, dat hij christelijke pelgrims weer vrije toegang tot de heilige plaatsen toestond.

Tijdens de kruistochten werden verschillende kruisridderorden opgericht. De belangrijkste waren:
  • de Tempeliers
  • de Maltezer Orde / Johannieters
  • de Duitse Orde
Alle 3 deze ridderorden waren in de eerste plaats religieuzen, maar traden ook op als (vechtende) ridders. Tijdens de Kruistochten speelden ze een belangrijke rol.

De Kruisridderorden vochten overigens niet alleen tegen de moslims in het Heilige Land: ook de ‘Reconquista’ in Spanje en Portugal wordt gezien als een kruistocht, evenals de kruistochten tegen de Katharen en de Noordelijke of Baltische Kruistochten, die werden uitgevoerd door de Duitse Orde.
Paus Urbanus II roept op tot de 1e Kruistocht
12 Kruistochten op een rij
  • Eerste Kruistocht: 1096-1099
  • Tweede Kruistocht: 1147-1149
  • Derde Kruistocht: 1189-1192
  • Vierde Kruistocht: 1202-1204
  • Vijfde Kruistocht: 1213-1221
  • Zesde Kruistocht: 1228-1229
  • Zevende Kruistocht: 1248-1254
  • Achtste Kruistocht: 1270
  • Negende Kruistocht: 1271-1272
  • Reconquista: 11e -15e eeuw
  • Noordelijke of Baltische Kruistochten (12e-13e eeuw)
  • Kruistocht tegen de Katharen (1209-1244)
De inname van Jeruzalem met op de voorgrond twee Tempeliers met hun witte kleding met rood kruis.